Αρχείο για Νοέμβριος 2016

Διαδηλώσεις στη Βουλγαρία για την απώλεια της… Θράκης!

Νοέμβριος 30, 2016

%cf%87%ce%ac%cf%81%cf%84%ce%b7%cf%82%ce%bc%ce%b1%ce%ba%ce%b5%ce%b4%ce%bf%ce%bd%ce%af%ce%b1%cf%82%ce%b2%ce%bf%cf%85%ce%bb%ce%b3%ce%b1%cf%81%ce%b9%ce%ba%ce%ae%cf%82bytscherkaskyΗ διατήρηση στην Βουλγαρική μνήμη της απόκτησης της Θράκης, προκειμένου να αποκτήσει διέξοδο στο Αιγαίο, διατηρείται σταθερή. Μπορεί να μη εκφράζεται από κυβερνητικής πλευράς, αλλά πολλές φορές έρχονται στη δημοσιότητα κείμενα από κρατικούς φορείς της Βουλγαρίας, όπως η Ακαδημία Επιστημών, που προβάλλουν το αίτημα.

Σύμφωνα όμως με πληροφορίες μας, επισκέπτονται την Θράκη Βούλγαροι, όπου υπό την ιδιότητα πολιτιστικών αναζητήσεων (καταγραφή εναπομεινάντων βουλγαρικών σπιτιών, από την εποχή τη βουλγαρικής κατοχής), ή προς συγγραφή μελετών ιστορικών επιστημόνων αλλά και αρχαιολόγων (όπως η κόρη του Εβραιοβουλγάρου Αλεξάντερ Φολ), περί των αρχαίων Θρακών, θεωρούνται κεκαλυμμένες ενέργειες από ελληνικές υπηρεσίες.

bulgaria_after_treatry_of_neuilly-sur-seine

Κάθε χρόνο, κατά την επέτειο της υπογραφής της Συνθήκης του Νεϊγύ (27 Νοεμβρίου 1919), ή την επέτειο της μη εφαρμοσθείσης Συνθήκης του Αγίου Στεφάνου (Μάρτιος 1878) οργανώνονται διαδηλώσεις από πολιτικά κόμματα και συλλόγους της Βουλγαρίας, με την επίνευση της επίσημης Βουλγαρίας. Εφέτος, είχαμε πάλι διαδήλωση, με μικρή συμμετοχή, αλλά μελών του συγκυβερνώντος κόμματος ΑΤΑΚΑ, με αίτημα την επιδίωξη αναθεώρησης της Συνθήκης Νεϊγύ, και με ακραία συνθήματα μάλιστα, του τύπου «Βουλγαρία ή Θάνατος».

Η περί ου ο λόγος Συνθήκη υπογράφηκε μεταξύ της Βουλγαρίας και των νικητριών δυνάμεων του Α’ Παγκοσμίου πολέμου (Αγγλία, Γαλλία, ΗΠΑ και Ιταλία) και συμμετοχή συμμάχων χωρών, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα. Την συνθήκη αυτή, η βουλγαρική ιστοριογραφία την χαρακτηρίζει ως την δεύτερη εθνική καταστροφή, δια της οποίας η Βουλγαρία υποχρεώθηκε σε εγκατάλειψη πολλών εδαφών γειτονικών χωρών, που δεν της ανήκαν.

Ως προς τα καθ’ ημάς, παραιτήθηκε, εκτός των άλλων, και όλων των κυριαρχικών της δικαιωμάτων επί της μεσημβρινής δυτικής Θράκης και με την υποχρέωση ν΄ αναγνωρίσει εκ των προτέρων τις μεταγενέστερες αποφάσεις των Δυνάμεων περί αυτής. Ακολούθησε μετέπειτα παραχώρηση των εδαφών αυτών στην Ελλάδα με την Συνθήκη των Σεβρών ένα χρόνο μετά, και τον αποκλεισμό της βουλγαρικής εξόδου στο Αιγαίο πέλαγος.

Η Βουλγαρία, αρνούμενη να συμβιβασθεί με το νέο εδαφικό καθεστώς, αλλά αδυνατώντας εκ των πραγμάτων να ακολουθήσει δυναμική εξωτερική πολιτική, με την κυβέρνηση Σταμπολίνσκυ (1920 – 23) χρησιμοποίησε το ζήτημα της οικονομικής διεξόδου στο Αιγαίο, ως όχημα ειρηνικού αναθεωρητισμού, μέσω του οποίου επιδίωξε την αυτονομία της Δυτικής Θράκης ή την απόκτηση εδαφικού διαδρόμου στην περιοχή.
Στο αίτημα αυτό, απάντησε ο Ελ. Βενιζέλος ως ακολούθως: «Κάθε παραχώρηση κι αν εγίνετο θα ήταν ανωφελής εφόσον η Βουλγαρία δεν θα ησύχαζε μέχρις ότου αποκτήση ολόκληρον την Βαλκανικήν, αξιούσα πλήρη ηγεμονίαν εφ΄ όλης της Χερσονήσου και κατά συνέπειαν, επωφελούμενης πάσης ευκαιρίας δια να ικανοποιήση τις φιλοδοξίες της.

Η Βουλγαρία αντιπροσωπεύει εις τα Βαλκάνια ό,τι η Πρωσσία εις την Κεντρικήν Ευρώπην, πάντοτε δε θα επιχειρή να επιβάλη τον μιλιταρισμόν της επί των Βαλκανίων, όπως επεχείρησε να πράξη η Πρωσσία εις την Δυτικήν Ευρώπην».

Είχε δίκαιο επ’ αυτού ο Ελ. Βενιζέλος (άλλωστε παρόμοια εκτίμηση είχε κάνει για την Βουλγαρία και κατά την σύναψη της Συνθήκης Ειρήνης στο Βουκουρέστι, για την λήξη του Β΄ Βαλκανικού Πολέμου). Μόλις προ ολίγου χρόνου, το Ινστιτούτο Βουλγαρικής Γλώσσας της Σόφιας παρουσίασε έρευνα που διεξήγαγε στην Βόρεια Ελλάδα, κατά την οποία οι μισοί Έλληνες έχουν μητρική γλώσσα την… βουλγαρική!

Το Ινστιτούτο αυτό, είναι ένα από τα παλαιότερα ιδρύματα της Ακαδημίας Επιστημών της χώρας. Στην επίσημη ιστοσελίδα του ΙΒΓ αναφέρονται προκλητικά: «Ο χάρτης των βουλγαρικών διαλέκτων, υλοποιήθηκε από ομάδα επιστημόνων από το ΙΓΒ και περιλαμβάνει ηχογραφήσεις διαλέκτων από διαφορετικές περιοχές. Μεταξύ αυτών και από περιοχές που δεν είναι πλέον εντός των εθνικών συνόρων, αλλά κάποτε ήταν βουλγαρικά εδάφη, όπως τμήματα του Αιγαίου, η «Μακεδονία» (=Σκόπια), η Βόρεια Δοβρουτσά κ.α».

Βέβαια οι συντάκτες των άρθρων, δεν εξηγούν πότε ακριβώς σημερινά τμήματα της βόρειας Ελλάδας, ήταν «εντός των εθνικών συνόρων» της χώρας τους, αν εξαιρεθούν οι κατοχές στη διάρκεια του Α΄και Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου.

Είναι ιδιαιτέρως ενδιαφέρον να σημειωθεί, πως η μόνη χώρα στην νοτιοανατολική Ευρώπη, που έχει παραιτηθεί οικειοθελώς της ιστορικής της μνήμης είναι η Ελλάδα, γι’ αυτό και βρισκόμαστε συνεχώς απολογούμενοι.

https://kostasxan.blogspot.gr/2016/11/blog-post_531.html

Advertisements

Ένα «διαζύγιο με όρους» για την Κύπρο;

Νοέμβριος 29, 2016

north-cyprus-news-cyprus-map

Γράφει ο Όμηρος Τσάπαλος
Μέλος του Δ.Σ. και Αναλυτής ΚΕΔΙΣΑ

Το Κυπριακό ζήτημα εισέρχεται στην κρισιμότερη φάση του από την αρχή της δημιουργίας του και παρά το αδιέξοδο στα βουνά της Ελβετίας η προσπάθεια για επίλυση του δεν πρόκειται να εγκαταλειφθεί τουλάχιστον για τις επόμενες εβδομάδες, όπως διεφάνη και από το διάγγελμα του Προέδρου Αναστασιάδη. Ο ίδιος έχει προχωρήσει τους τελευταίους μήνες στην απαραίτητη «δραματοποίηση των εξελίξεων» ούτως ώστε ή όποια λύση ή το όποιο αδιέξοδο να κριθεί ως αποτέλεσμα εξάντλησης μέχρι και της τελευταίας πιθανότητας επίτευξης μιας «δίκαιης και βιώσιμης λύσης».

Η πραγματική διαπραγμάτευση όμως ξεκίνησε μόλις πριν από λίγα 24ωρα και αφορούσε την καταγραφή των προς επιστροφή στους ελληνοκυπρίους περιοχών που βρίσκονται μέχρι σήμερα υπό τουρκική κατοχή καθώς και του αριθμού των ελληνοκυπρίων που θα επέστρεφαν στις εστίες τους. Αυτή ακριβώς η διαπραγμάτευση κατέρρευσε προχθές στο Μον Πελερέν και αυτή η διαπραγμάτευση είναι το κομβικό σημείο επανεκκίνησης ή οριστικού τερματισμού των συζητήσεων.

Και εδώ είναι το σημείο όπου η πραγματικότητα θα πρέπει να ξεχωρίζει από την τεχνητή αισιοδοξία για επίτευξη λύσης. Με τα μέχρι τώρα δεδομένα της διαπραγμάτευσης, είναι σχεδόν απίθανο η λύση που θα βρεθεί να είναι μια λύση που θα δημιουργεί μια Ομοσπονδία με αυξημένη αυτονομία των κοινοτήτων της και με μια δίκαιη και αναλογική εκπροσώπηση των τουρκοκυπρίων στα διοικητικά και ομοσπονδιακά όργανα της. Το πιθανότερο είναι, αν υπάρξει μια λύση προς αυτή τη κατεύθυνση, να είναι μια λύση που θα παράσχει αυξημένη συμμετοχή των τουρκοκυπρίων στη διοίκηση του κράτους, δυσανάλογα μεγαλύτερη του πραγματικού αριθμού τους. Λύση που είναι σχεδόν βέβαιο πως θα απορριφθεί από την πλειοψηφία των ελληνοκυπρίων στο δημοψήφισμα που θα ακολουθήσει γιατί είναι και άδικη και άνιση αλλά και υποσκάπτει την ομαλή λειτουργία του ενιαίου κράτους που θα προκύψει. Θα φτάσουμε επομένως σε χειρότερο σημείο από αυτό που βρισκόμαστε σήμερα. Σε ένα ακόμη αδιέξοδο αλλά με ένα επιπλέον επιχείρημα των τουρκοκυπρίων πως «οι ελληνοκύπριοι δεν ήθελαν για δεύτερη φορά την επανένωση (η πρώτη ήταν στην απόρριψη του σχεδίου Ανάν)». Και είναι ένα πολύ ισχυρό επιχείρημα προς τη διεθνή κοινότητα το οποίο ούτε η Κύπρος ούτε η Ελλάδα μπορούν (χωρίς κόστος) να αντικρούσουν με το επίπεδο διπλωματικής ισχύος που διαθέτουν σήμερα. Ένα επιχείρημα-αφορμή σε όσες χώρες καραδοκούν στο να αναγνωρίζουν και επίσημα το ψευδοκράτος ως επίσημο τουρκοκυπριακό κράτος.

Ακόμα και αν οι ελληνοκύπριοι εγκρίνουν ένα ομοσπονδιακό μόρφωμα που θα τους αδικεί ως προς την αναλογική εκπροσώπηση τους και θα δίνει υπέρμετρες εξουσίες στους τουρκοκύπριους, αυτό δεν πρόκειται να λειτουργήσει στη πράξη για πολύ. Η βιωσιμότητα του εγχειρήματος δεν διασφαλίζεται μέσα από την ανισοκατανομή εξουσιών και την επακόλουθη ενίσχυση του αισθήματος της αδικίας στην πλειοψηφία των ελληνοκυπρίων. Η συσσώρευση δε τραγικών προσωπικών βιωμάτων και ιστορικών εμπειριών ολόκληρου του κυπριακού ελληνισμού τις τελευταίες δεκαετίες είναι τέτοια που θέτει επιπλέον προσκόμματα στο ενδεχόμενο μιας ειρηνικής συνύπαρξης υπό την σκέπη ενός ενιαίου κράτους. Όπως είναι πρόσκομμα και οι πραγματικές προθέσεις της Τουρκίας που σε καμία περίπτωση δεν ταυτίζονται με την ανάγκη ενός σταθερού και ενιαίου κράτους στο οποίο οι τουρκοκύπριοι θα είναι συνιστώσα πολιτεία και στο οποίο δεν θα έχει κανένα δικαίωμα παρέμβασης (αν το σύστημα των εγγυήσεων καταργηθεί).

Μέσα σε όλα αυτά υπάρχει μια μάζα πολιτών της Κύπρου που πιστεύει πως η μόνη λύση μιας ειρηνικής συνύπαρξης, όσο και αν ακούγεται παράξενο, είναι το διαζύγιο με όρους. Και είναι όντως μια λύση που θα πρέπει να την λάβουμε σοβαρά υπόψιν με βάση τα όσα προαναφέρθηκαν.

Η πραγματική διαπραγμάτευση, η αρχή και το τέλος της, είναι το εδαφικό. Μέχρι στιγμής γίνεται υπο το πρίσμα της επανένωσης του νησιού, κρατώντας όλες οι πλευρές του τύπους μιας διαπραγμάτευσης που επιθυμεί πάνω κάτω την επανόρθωση του παλαιού status quo. Υπάρχει όμως το ενδεχόμενο αυτό το πρίσμα να αντικατασταθεί από το πρίσμα της διχοτόμησης και των όρων με τους οποίους αυτή θα συνοδεύεται. Θα είναι πρόταση φυσικά της τουρκοκυπριακής πλευράς και όχι της ελληνοκυπριακής (θα ήταν πολιτικά και διπλωματικά καταστροφικό άλλωστε η κυπριακή κυβέρνηση να έπαιρνε μια τέτοια πρωτοβουλία). Προς το παρόν κανείς δεν μιλάει για αυτήν γιατί κανείς δεν θέλει να επωμιστεί την ευθύνη μιας τέτοιας επιλογής στο blame game που θα ξεκινούσε. Αν τεθεί όμως ως ζήτημα ποια θα είναι η απάντηση του Προέδρου Αναστασιάδη;

Η ελληνοκυπριακή πλευρά θα πρέπει να είναι έτοιμη να συζητήσει μια λύση που θα προτείνει η τουρκοκυπριακή πλευρά και που θα προβλέπει την οριστική διχοτόμηση του νησιού με επιστροφή εδαφών στη Κυπριακή Δημοκρατία και παράλληλη επιστροφή περιουσιών σε χιλιάδες ελληνοκυπρίους, με αντάλλαγμα την αναγνώριση ενός επίσημου τουρκοκυπριακού κράτους από την Κυπριακή Δημοκρατία. Μια λύση που θα μπορούσε να υπερψηφιστεί σε δημοψήφισμα από τους ελληνοκυπρίους μόνον εάν ο Πρόεδρος και οι κυριότερες πολιτικές δυνάμεις της χώρας το επιθυμούσαν και το παρουσίαζαν ως «τη μόνη, σκληρή μεν αλλά ρεαλιστική, λύση». Λύση που αποκαθιστά εν μέρει τα τραύματα της εισβολής μέσω της επιστροφής εδαφών και περιουσιών στους ελληνοκυπρίους και που παράλληλα όμως θα νομιμοποιούσε την κατάληψη εδαφών από την τουρκική πλευρά μέσω της αναγνώρισης ενός τουρκοκυπριακού κράτους. Μια λύση πραγματικά επίπονη για κάθε Κύπριο.

Είναι τώρα η στιγμή που πρέπει να αποφασίσουμε τι είναι αυτό που διασφαλίζει περισσότερο το εθνικό συμφέρον της Κύπρου και της Ελλάδος. Μια ανεξάρτητη Κυπριακή Δημοκρατία με ενισχυμένη εδαφική επικράτεια ή μια διζωνική δικοινοτική ομοσπονδία με άδικη κατανομή εξουσιών εις βάρος των ελληνοκυπρίων που αργά ή γρήγορα θα καταρρεύσει με ενδεχόμενο κίνδυνο μια περαιτέρω κατάληψη εδαφών της Μεγαλονήσου από τα τουρκικά στρατεύματα; Μια ανεξάρτητη Κύπρο απαλλαγμένη από τον βραχνά του Κυπριακού, πλήρες μέλος της Ε.Ε. (αλλά και του ΝΑΤΟ) και με μια τουρκοκυπριακή κοινότητα δίπλα της που δεν θα καταφέρει ποτέ να φτάσει στο επίπεδο ανάπτυξης της ελληνοκυπριακής πλευράς ή ένα άνισο ομοσπονδιακό μόρφωμα υπό την συνεχή απειλή της εισβολής της Τουρκίας ως εγγυήτριας δύναμης; Ή μήπως υπάρχει κάποια άλλη επιλογή που δεν γνωρίζουμε;

Σε λίγες εβδομάδες θα ξέρουμε. Η στροφή όμως των διαπραγματεύσεων από την προοπτική ενός ενιαίου κράτους στην προοπτική δυο ανεξαρτήτων κρατών αλλά με επιστροφή σημαντικών εδαφών στην Κυπριακή Δημοκρατία είναι περισσότερο μια ευκαιρία παρά μια ήττα για το Έθνος. Είναι μια ευκαιρία να κλείσουμε επιτέλους ένα κεφάλαιο που σε μεγάλο βαθμό από τα δικά μας λάθη προκλήθηκε και γιγαντώθηκε και που συνεχίζει εδώ και πέντε δεκαετίες να εγκλωβίζει Ελλάδα και Κύπρο σε μια αέναη διαπραγμάτευση, που σε κάθε τέλος της βγαίνουμε πιο ζημιωμένοι από την αρχή της.

Πηγή ΚΕΔΙΣΑ

https://kostasxan.blogspot.gr/2016/11/blog-post_262.html

Τσάμηδες: Οι διαβουλεύσεις του 1924-25 και τα μοιραία λάθη

Νοέμβριος 28, 2016
written by ΑΠΟΚΑΛΥΨΗ Νοέ 27, 2016

Όπως είχαμε αναφέρει και σε προηγούμενο άρθρο μας, οι Τσάμηδες ήταν γηγενείς χριστιανοί της Θεσπρωτίας, που εξισλαμίστηκαν πιθανότατα τον 17ο αιώνα, κυρίως μετά το κίνημα του Διονύσιου του Φιλοσόφου (1611). Μάλιστα μετά το 1635, φαίνεται ότι οι εξισλαμισμοί αυτοί εντάθηκαν.

Ωστόσο, δεν είχαν καμιά σχέση με τους Αλβανούς και δεν διέθεταν αλβανική εθνική συνείδηση, αλλά τα ήθη και τα έθιμά τους ήταν παρόμοια με τα χριστιανικά, ενώ πολλοί είχαν και χριστιανικά ονόματα.

Με την πάροδο του χρόνου, όμως, οι Τσάμηδες εξελίχθηκαν σε φανατικούς μουσουλμάνους και σφοδρούς πολέμιους των Ελλήνων. Κατά τον Α’ Βαλκανικό Πόλεμο και στη διάρκεια των επιχειρήσεων για την απελευθέρωση της Ηπείρου, πολέμησαν εναντίον των ελληνικών στρατευμάτων, έχοντας συστήσει συμμορίες.

Το Νοέμβριο του 1921, η Πρεσβευτική Συνδιάσκεψη αποφάσισε τα εδάφη στα οποία ζούσαν οι Τσάμηδες να αποδοθούν οριστικά στην Ελλάδα.

Πόσοι ήταν όμως οι Τσάμηδες;

Ο Π. Αραβαντινός, στο τρίτο μέρος της «Περιγραφής της Ηπείρου» αναφέρει ότι οι Μωαμεθανοί της Τσαμουριάς ανέρχονταν σε 4.000 οικογένειες περίπου. Η αλβανική κυβέρνηση υπολόγισε το 1925 τον αριθμό τους σε 25.000 άτομα. Η Μεικτή Επιτροπή στην οποία θα αναφερθούμε εκτενώς παρακάτω, υπολόγισε τον αριθμό τους σε 20.160 άτομα.

Ας επανέλθουμε όμως στα ιστορικά γεγονότα.

Τον Αύγουστο του 1923, δολοφονήθηκε στην Κακαβιά ο Ιταλός στρατηγός Τελίνι, καθώς και άλλα μέλη της ιταλικής αντιπροσωπείας, όπως είχαμε γράψει στο protothema.gr, και το «τσάμικο», παρέμεινε σε εκκρεμότητα.

Ο Ιταλός στρατηγός Τελίνι

Ο Ιταλός στρατηγός Τελίνι

Μετά τη μικρασιατική καταστροφή, υπογράφηκε μια ελληνοτουρκική σύμβαση, που προέβλεπε την ανταλλαγή των ορθόδοξων χριστιανών κατοίκων της Τουρκίας με τους μουσουλμάνους κατοίκους της Ελλάδας (Λωζάνη, 30/1/1923). Στο κείμενο αυτό δεν υπήρχε καμιά αναφορά σε όσους μουσουλμάνους κατοικούσαν στη Δυτική Μακεδονία και την Ήπειρο, καθώς θεωρούνταν αλβανικής καταγωγής.

Μάλιστα, το μέλος της ελληνικής αντιπροσωπείας Δημ. Κακλαμάνος, δήλωσε ότι «Η Ελλάδα δεν πρόκειται να ανταλλάξει τους μουσουλμάνους «αλβανικής» καταγωγής. Αυτοί κατοικούσαν σε μία περιοχή σαφώς καθορισμένη, την Ήπειρο και, παρόλο που η θρησκεία τους ήταν η ίδια με αυτή των Τούρκων, ήταν διαφορετικής εθνικότητας.»

Η ατυχής αυτή δήλωση Κακλαμάνου έδωσε την ευκαιρία στους Αλβανούς να επωφεληθούν. Ο απεσταλμένος τους στη Λωζάνη Μιντάτ Φρασέρι, έστειλε μία επιστολή στον Ιταλό πρόεδρο της επιτροπής για τις μειονότητες Αντόνιο Μοντάνια, με την οποία του τόνιζε ότι θα πρέπει να γίνουν πολύ προσεκτικές κινήσεις στο θέμα των Τσάμηδων και να εξαιρεθούν με κάθε τρόπο από την επικείμενη συναλλαγή. Ο Μοντάνια τον καθησύχασε, διαβεβαιώνοντάς τον ότι Ελλάδα και Τουρκία είχαν δεσμευθεί όσοι Αλβανοί κατοικούσαν στα εδάφη τους να εξαιρεθούν από την ανταλλαγή πληθυσμών.

Τελικά αποφασίστηκε μια Μεικτή Ελληνοτουρκική Επιτροπή, που συγκροτήθηκε τον Μάρτιο του 1924, να ασχοληθεί με το ζήτημα του προσδιορισμού της καταγωγής των μουσουλμάνων. Οι Αλβανοί, οι οποίοι αποκλείστηκαν από την επιτροπή, κατέθεσαν προσφυγή κατά της Ελλάδας στο Συμβούλιο της Κοινωνίας των Εθνών, προσπαθώντας να μην εφαρμοστεί η ελληνική πρόταση για εισαγωγή ενός γενικού μέτρου για την εξαίρεση των μουσουλμάνων από την ανταλλαγή.

Η προσφυγή τους συζητήθηκε στο Συμβούλιο στις 17/12/1923 και απορρίφθηκε η πρότασή τους για τη σύσταση νέας επιτροπής που θα αποφάσιζε για την τύχη των μουσουλμάνων της Δυτικής Μακεδονίας και της Ηπείρου, στην οποία θα έπαιρναν μέρος και οι ίδιοι. Η Μεικτή Επιτροπή που αναφέραμε παραπάνω ανέθεσε σε μία τριμελή αντιπροσωπεία, αποτελούμενη από τους E.E. Ekstrand, Π. Μεταξά και Χαντίμπεη να μεταβούν επί τόπου στην Ήπειρο, για να διερευνήσουν τη βούληση των μουσουλμάνων. Το ταξίδι αυτό πραγματοποιήθηκε την άνοιξη του 1924 και είχε διάρκεια ενός μηνός.

Τα μέλη της αντιπροσωπείας κατέληξαν ομόφωνα στο συμπέρασμα ότι οι μουσουλμάνοι δεν είχαν ακόμη διαμορφώσει εθνική συνείδηση και βασικό κριτήριο του αυτοπροσδιορισμού τους ήταν η θρησκεία. Ελάχιστοι ισχυρίζονταν ότι ήταν αλβανικής καταγωγής, ενώ οι περισσότεροι δήλωναν πως είναι τουρκικής καταγωγής και ζητούσαν να μετεγκατασταθούν στην Τουρκία.

Τα Τίρανα αντέδρασαν έντονα και επιδίωκαν την, με κάθε τρόπο, παραμονή των Τσάμηδων στην Ελλάδα, ως «αντίβαρο» για το βορειοηπειρωτικό αλλά έχοντας πάντα κατά νου ότι το «τσάμικο» θα μπορούσε να αποτελέσει και στο μέλλον μοχλό για την Ελλάδα.

Έτσι οι Αλβανοί ανέβασαν τους τόνους της αντιπαράθεσης προσφεύγοντας ξανά στο Συμβούλιο της Κ.τ.Ε. κατά της Ελλάδας. Παράλληλα, απέστειλαν επιστολές προς τον Γ.Γ. της Κ.τ.Ε. Το ίδιο διάστημα, δεκάδες πράκτορες των Τιράνων κατέκλυσαν τα χωριά των Τσάμηδων, προσπαθώντας να τους πείσουν ότι έχουν αλβανική καταγωγή. Η ελληνική πλευρά κράτησε μετριοπαθή στάση, κάτι που αναγνώρισε ο επίσημος εισηγητής της Κ.τ.Ε. για το θέμα των Τσάμηδων, Ισπανός Ντε Λεόν. Τότε προέκυψε ένα άλλο πρόβλημα, καθώς οι Τούρκοι δεν δέχονταν άλλους Τσάμηδες στην επικράτειά τους, μάλλον για οικονομικούς λόγους. Ισχυρίζονταν επίσης ότι οι Τσάμηδες δεν είχαν τουρκική εθνική συνείδηση.

Τα τρία ουδέτερα μέλη της Μεικτής Επιτροπής που επισκέφθηκαν την περιοχή κατέληξαν στο ίδιο συμπέρασμα με τους απεσταλμένους της Επιτροπής που είχαμε αναφέρει παραπάνω. Η ελληνική πλευρά ζήτησε από την Τουρκία να δεχθεί τουλάχιστον 10.000 Τσάμηδες, πράγμα που συνάντησε σφοδρές αντιδράσεις από την αλβανική πλευρά. Τελικά, τον Ιούνιο του 1925, η Άγκυρα ενημέρωσε τον Έλληνα επιτετραμμένο Ιωάννη Πολίτη ότι μπορούσε να δεχθεί στην επικράτειά της 5.000 μουσουλμάνους της Ηπείρου.

Η κυβέρνηση Μιχαλακόπουλου, αν και δεν ήταν απόλυτα ικανοποιημένη από αυτό τον αριθμό, πίστευε ότι μόλις αναχωρούσαν οι πρώτοι Τσάμηδες για την Τουρκία, θα τους ακολουθούσαν και οι υπόλοιποι. Ενώ το θέμα φαινόταν ότι λυνόταν ευνοϊκά για τη χώρα μας, στις 25-26 Ιουνίου 1925 ο Θεόδωρος Πάγκαλος ανέτρεψε την κυβέρνηση Μιχαλακόπουλου. Ο Πάγκαλος, αν και με ηπειρώτικες ρίζες, ήταν γνωστός για τα φιλοαλβανικά του αισθήματα και ήθελε την εξομάλυνση των σχέσεων των δύο πλευρών, γιατί έτσι πίστευε ότι θα αναπτυσσόταν οικονομικά η Ήπειρος (!). Πήρε λοιπόν την απόφαση να εξαιρεθούν οι Τσάμηδες από την ανταλλαγή (Φεβρουάριος 1926), τη στιγμή που οι Αλβανοί ήταν απομονωμένοι και το πρόβλημα λυνόταν με ευνοϊκό για την Ελλάδα τρόπο…

Ο Θεόδωρος Πάγκαλος

Ο Θεόδωρος Πάγκαλος

Στις 11 Φεβρουαρίου 1926 το ελληνικό Υπουργείο Εξωτερικών αποφάσισε και επίσημα τη διάλυση των βορειοηπειρωτικών συλλόγων, την παράδοση των αρχείων τους στις κατά τόπους Νομαρχίες και την απόδοση της περιουσίας τους στην Εθνική Τράπεζα! Ακόμα, ο Πάγκαλος σκόπευε να αμνηστεύσει τους μουσουλμάνους της Τσαμουριάς, που είχαν τιμωρηθεί λόγω της προπαγανδιστικής τους δράσης στην ελληνική επικράτεια…

Ωστόσο, η Αλβανία συνέχιζε να κατηγορεί τη χώρα μας ότι αποστερούσε από τους «μουσουλμανικής αλβανικής καταγωγής» της Τσαμουριάς τα δικά τους σχολεία (όπου η διδασκαλία έπρεπε να γίνεται στα αλβανικά) και ότι καταπατούνταν από πρόσφυγες οι περιουσίες των Τσάμηδων. Όμως το ελληνικό κράτος έδινε το δικαίωμα στους μουσουλμάνους να ανοίξουν, εφόσον το ήθελαν, τα δικά τους σχολεία. Όσο για τις απαλλοτριώσεις, πραγματικά από τον Φεβρουάριο του 1913 έγιναν, προκειμένου να παραχωρηθούν κτήματα στους Μικρασιάτες πρόσφυγες. Από το μέτρο αυτό όμως δεν θίγονταν μόνο «Τσάμηδες», αλλά κυρίως μεγάλοι και μικροί Έλληνες κτηματίες.

Τελικά οι Αλβανοί προσέφυγαν στην Κ.τ.Ε. (Μάρτιος 1928) σχετικά με το ζήτημα των κτημάτων και την «κρίσιμη κατάσταση» στην οποία είχε περιέλθει η «αλβανική μειονότητα» της Τσαμουριάς. Ο Νικόλαος Πολίτης, με έναν μνημειώδη λόγο, κατέρριψε τα αλβανικά επιχειρήματα και τον Ιούνιο του 1928, το Συμβούλιο της Κ.τ.Ε. απέρριψε την προσφυγή της Αλβανίας, η οποία δέχθηκε ισχυρότατο πλήγμα.

Αυτά είναι σε γενικές γραμμές τα γεγονότα σχετικά με το λεγόμενο «τσάμικο» τη δεκαετία του 1920. Όλες οι πηγές συμφωνούν ότι μοιραίος άνθρωπος ήταν ο Θεόδωρος Πάγκαλος, που άφησε μια τεράστια πληγή με την πολιτική του στην Ήπειρο και όλη την Ελλάδα.

Κλείνοντας να ευχαριστήσουμε θερμά τον κ. Ιωάννη Παπαφλωράτο, που μας επέτρεψε να χρησιμοποιήσουμε στοιχεία από το έργο του «Η Ιστορία του Ελληνικού Στρατού» (1833-1949).

Σημαντικά στοιχεία αντλήσαμε και από το εξαίρετο βιβλίο «Ήπειρος» του Κ.Α. Βακαλόπουλου.

Υ.Γ. Επανερχόμαστε στην ετυμολογία της λέξης Τσαμουριά, με μια πολύ πιθανή εκδοχή, που ίσως δημοσιεύεται για πρώτη φορά. Την «οφείλουμε» στον σπουδαίο φιλόλογο και μελετητή της ιστορίας της Ηπείρου Ευάγγελο Θ. Πριώνη, από την Καστάνιανη Πωγωνίου Ιωαννίνων. Στην αρχαιότητα υπήρχε κοντά στις εκβολές του Καλαμά ο Πηλώδης Λιμήν, μαρτυρείται ήδη στον Ηρόδοτο και τον Στράβωνα (Pelodes Limen) και τον Μεσαίωνα ο Κακός Πηλός. Γενικά όλη η περιοχή από τη Σαγιάδα ως το Βουθρωτό ήταν γεμάτη πηλό, λάσπη (πηλώδης=γεμάτος λάσπη). Οι Τούρκοι με τη σειρά τους ονόμασαν την περιοχή Τσαμουριά, από τη λέξη camur=λάσπη.

Θα επανέλθουμε στο θέμα αυτό με περισσότερα στοιχεία…

Πηγή

– See more at: http://apocalypsejohn.com/tsamides-diavoulefsis-1924-mirea-lathi/#sthash.cXfBH9YH.dpuf